Orderverwerking
Onderstaand voorbeeld toont een vereenvoudigde procesarchitectuur voor het proces orderverwerking.
Het doel van deze architectuur is om te laten zien:
- Waar het proces begint
- Welke kernstappen het bevat
- Hoe het proces aansluit op andere bedrijfsprocessen
Doel
Het doel van deze architectuurlaag is om het volledige proces van bestelling tot facturatie in één overzicht te tonen.
Dit maakt het mogelijk om:
- het proces snel te begrijpen
- afhankelijkheden tussen processtappen te herkennen
- rollen en verantwoordelijkheden te plaatsen
- verbeterkansen te identificeren
Het is nadrukkelijk geen gedetailleerde procesbeschrijving, maar een overzicht van de belangrijkste procesonderdelen.
Scope
De scope van dit overzicht omvat alle kernactiviteiten van orderverwerking:
- Orderontvangst
- Ordercontrole
- Orderpick
- Verzending
- Facturatie
Deze stappen vormen samen de operationele keten van bestelling tot betaling.
De procesarchitectuur helpt om duidelijk te maken:
- Waar het proces begint
- Waar het proces eindigt
- Welke processen er direct aan verbonden zijn
Proceslandschap van de organisatie
Een procesarchitectuur wordt vaak weergegeven als een proceslandschap. Dit toont de belangrijkste procesgroepen binnen een organisatie en hoe zij samen waarde creëren voor klanten.
flowchart TB subgraph Managementprocessen M1[Strategie en beleid] M2[Procesmanagement] M3[Kwaliteitsmanagement] end subgraph Kernprocessen K1[Marketing & verkoop] K2[Orderverwerking] K3[Levering] K4[Service] end subgraph Ondersteunende processen O1[HR] O2[IT] O3[Finance] O4[Inkoop] end M1 --> K1 M2 --> K2 M3 --> K4 K1 --> K2 K2 --> K3 K3 --> K4 O1 --> K2 O2 --> K2 O3 --> K2 O4 --> K3
Uitleg van het proceslandschap
Managementprocessen
Managementprocessen sturen de organisatie en bepalen richting en prioriteiten.
Voorbeelden:
- Strategieontwikkeling
- Procesmanagement
- Kwaliteitsmanagement
Deze processen zorgen ervoor dat de organisatie doelgericht en gecontroleerd werkt.
Kernprocessen
Kernprocessen leveren direct waarde aan de klant. Hier ontstaat het product of de dienst waarvoor de klant betaalt.
In dit voorbeeld:
- Marketing & verkoop
- Orderverwerking
- Levering
- Service
Orderverwerking vormt hierbij een centrale schakel tussen verkoop en levering.
Ondersteunende processen
Ondersteunende processen maken het mogelijk dat de kernprocessen efficiënt kunnen functioneren.
Voorbeelden:
- HR (personeel)
- IT (systemen en data)
- Finance (administratie en facturatie)
- Inkoop (leveranciers en materialen)
Hoewel deze processen geen directe klantwaarde leveren, zijn ze essentieel voor de werking van de organisatie.
Hoofdproces en subprocessen
Binnen de procesarchitectuur wordt onderscheid gemaakt tussen hoofdprocessen en subprocessen.
Hoofdproces: Orderbeheer
Dit proces omvat alle activiteiten die nodig zijn om een klantorder te verwerken van aanvraag tot betaling.
Subprocessen
Binnen dit hoofdproces onderscheiden we de volgende subprocessen:
| Subproces | Doel |
|---|---|
| Orderontvangst | Registreren van een nieuwe bestelling |
| Ordercontrole | Controleren van ordergegevens en beschikbaarheid |
| Orderpick | Selecteren en verzamelen van producten |
| Verzending | Transport van goederen naar de klant |
| Facturatie | Opstellen en versturen van de factuur |
Elk van deze subprocessen kan later verder worden uitgewerkt in procesmodellen en procesbeschrijvingen.
Procesoverzicht
Onderstaand diagram toont de plaats van orderverwerking binnen de operationele procesketen.
flowchart LR A[Verkoop] A --> B[Orderverwerking] B --> C[Order ontvangen] B --> D[Order controleren] B --> E[Order picken] B --> F[Verzenden] B --> G[Factureren] G --> H[Financiële administratie]
Dit overzicht laat zien:
- hoe verkoop leidt tot orderverwerking
- hoe orderverwerking leidt tot facturatie
- hoe het proces aansluit op financiële administratie
De architectuur maakt zo de procesketen zichtbaar.
Betrokken rollen
Binnen de procesarchitectuur worden ook de belangrijkste rollen zichtbaar gemaakt.
| Rol | Verantwoordelijkheid |
|---|---|
| Sales | Ontvangen en registreren van orders |
| Magazijn | Picken van producten en voorraadcontrole |
| Logistiek | Verzenden en transport |
| Finance | Facturatie en betalingsverwerking |
Door deze rollen te benoemen ontstaat duidelijkheid over procesverantwoordelijkheid en samenwerking tussen afdelingen.
Praktisch gebruik
De procesarchitectuur wordt in organisaties gebruikt voor verschillende doeleinden:
1. Overzicht creëren
Managers en medewerkers krijgen inzicht in hoe processen samenhangen.
2. Procesverbetering ondersteunen
Door het proceslandschap zichtbaar te maken worden knelpunten sneller herkenbaar.
3. Procesdocumentatie structureren
De procesarchitectuur bepaalt welke processen worden uitgewerkt in documentatie.
4. Nieuwe medewerkers inwerken
Nieuwe medewerkers kunnen snel begrijpen hoe de organisatie werkt.
Van procesarchitectuur naar procesmodellering
De procesarchitectuur vormt het startpunt voor verdere uitwerking van processen.
flowchart LR A[Procesarchitectuur] A --> B[Procesmodellering] B --> C[Procesuitwerking] C --> D[Processturing]
Vanuit het overzicht kunnen subprocessen stap voor stap verder worden uitgewerkt in:
- procesdiagrammen
- procesbeschrijvingen
- rollen en verantwoordelijkheden
- KPI’s en kwaliteitsmetingen
Vervolg in het Procesdocumentatiemodel
In de volgende stappen van het PDM wordt het proces verder uitgewerkt:
Waar procesarchitectuur het overzicht geeft, leggen deze vervolgstappen de details en sturing van processen vast.